РКЕ ПРЕД ВАЖНА ОДЛУКА – Дизелот достигна 100 денари, возачите утре ќе дознаат дали следува нова промена на цените

Регулаторната комисија за енергетика (РКЕ) во понеделник, 9 ноември 2026 година, се очекува да ја направи редовната пресметка на највисоките малопродажни цени на нафтените деривати во Македонија. Одлуката се очекува со особено внимание по последното поскапување, со кое дизелот достигна 100 денари за литар, а бензините ЕУРОСУПЕР БС-95 и БС-98 поскапеа на 93, односно 95 денари.

Во пресрет на новата пресметка, главното прашање за возачите е дали меѓународните пазарни движења ќе донесат намалување на цените, ново поскапување или нивно задржување на сегашното ниво. Исходот сè уште не е познат, а конечните износи ќе зависат од параметрите што РКЕ ги применува според пропишаната методологија.

ДИЗЕЛОТ НА 100 ДЕНАРИ – ЗОШТО ОВАА ЦЕНА ПРИВЛЕКУВА ОСОБЕНО ВНИМАНИЕ?

Психолошката граница од 100 денари за литар дизел има посебно значење за домашниот пазар. Иако самата бројка не претставува економски пресврт, таа јасно го покажува товарот што високите цени на горивата можат да го создадат за граѓаните.

Според последната одлука на РКЕ, која се применува од 3 ноември, еден литар ЕУРОДИЗЕЛ има највисока малопродажна цена од 100 денари. Тоа значи дека полнењето резервоар со 50 литри дизел изнесува 5.000 денари, доколку горивото се купува по утврдената максимална цена.

Кај бензинот ЕУРОСУПЕР БС-95, истиот резервоар чини 4.650 денари, а кај ЕУРОСУПЕР БС-98 износот достигнува 4.750 денари.

Ова се пресметки што се однесуваат на едно полнење. За семејствата кои секојдневно користат автомобил за работа, училиште и други обврски, месечниот трошок зависи од поминатите километри, потрошувачката на возилото и бројот на полнења.

МАЛА ПРОМЕНА ПО ЛИТАР, ПОГОЛЕМА РАЗЛИКА НА КРАЈОТ ОД МЕСЕЦОТ

На прв поглед, промена од еден или два денари за литар може да изгледа незначителна. Но, кога ќе се пресмета на ниво на цел резервоар или месечна потрошувачка, разликата станува повидлива.

Намалување од еден денар за литар би значело заштеда од 50 денари при точење 50 литри гориво. Намалување од два денари би донело заштеда од 100 денари за истото количество.

Обратното важи и при поскапување. Ако едно домаќинство троши 200 литри гориво месечно, зголемување од два денари по литар би значело дополнителен трошок од 400 денари, доколку целото количество се купува по новата цена.

Затоа и релативно малите неделни промени имаат практично значење, особено за граѓаните кои се зависни од автомобилски превоз.

СВЕТСКАТА НАФТА СО СИЛНИ ОСЦИЛАЦИИ – ДАЛИ ТОА ЗНАЧИ ПОЕВТИНУВАЊЕ?

Изминатата седмица донесе значителни ценовни движења на меѓународниот пазар на сурова нафта. Цената на Brent забележа остри дневни осцилации, што повторно ја стави во фокус неизвесноста на енергетските пазари.

Сепак, важно е да се направи разлика меѓу цената на суровата нафта и цената на готовото гориво на бензинските станици во Македонија.

РКЕ не ја пресметува малопродажната цена исклучиво според моменталната вредност на еден барел сурова нафта. Во методологијата се вклучени референтните цени на нафтените деривати, девизниот курс и други пропишани елементи на цената.

Поради тоа, падот на суровата нафта на меѓународниот пазар не мора автоматски да донесе идентично или непосредно намалување на бензинот и дизелот.

Истото важи и во спротивната насока: поскапувањето на нафтата не значи дека секој вид гориво мора да поскапи со ист интензитет.

КОЛКУ Е ВАЖЕН ДОЛАРОТ?

Еден од факторите што често останува надвор од вниманието на јавноста е девизниот курс.

Нафтата и голем дел од меѓународните референтни цени се изразуваат во американски долари. Затоа промените на односот меѓу доларот и денарот можат да влијаат врз конечната пресметка.

Доколку доларот поскапи, тоа може да го намали ефектот од поевтинувањето на нафтените деривати на светските пазари. Во спротивна ситуација, поволниот девизен курс може да придонесе за помал притисок врз домашните цени.

Ова објаснува зошто движењето на цените на бензинските станици не секогаш е идентично со она што граѓаните го гледаат во светските економски вести.

ШТО ЗНАЧИ НОВАТА ОДЛУКА ЗА ГРАЃАНИТЕ?

Горивата се еден од трошоците што директно го чувствуваат домаќинствата, но нивното влијание не завршува кај приватните автомобили.

Дизелот има значајна улога во транспортот на стоки, земјоделските активности, дистрибуцијата и други економски дејности. Затоа подолг период на високи цени може да создаде дополнителен притисок и врз дел од деловните трошоци.

Сепак, не секоја промена на цената на горивото автоматски се пренесува врз цените на храната и другите производи. Тоа зависи од транспортните трошоци, договорите, конкуренцијата и останатите услови на пазарот.

УТРЕ ЌЕ БИДЕ ПОЗНАТО ДАЛИ СЛЕДУВА ПРОМЕНА

Во пресрет на понеделничката пресметка, важечките максимални цени остануваат 93 денари за ЕУРОСУПЕР БС-95, 95 денари за ЕУРОСУПЕР БС-98 и 100 денари за ЕУРОДИЗЕЛ.

Доколку РКЕ донесе нова одлука во редовниот термин, таа вообичаено ќе започне да се применува од 00:01 часот во вторник, 10 ноември.

До објавувањето на официјалното решение, секоја конкретна најава за идно поскапување или поевтинување треба да се третира како проценка, а не како потврдена цена.

За граѓаните, најважен ќе биде конечниот резултат: дали полнењето на резервоарот ќе стане поевтино, поскапо или ќе остане на сегашното ниво.